Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Đặng Đình Quý làm việc với Trường Đại học Khoa học xã hội và nhân văn

Vào 14h30, chiều ngày 13/09/2016, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Đặng Đình Quý đã đến thăm và nói chuyện tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn - Đại học Quốc gia TP.HCM. 

Tham gia buổi nói chuyện về phía ĐH KHXH&NV có: PGS. TS. Võ Văn Sen (Hiệu trưởng Trường ĐHKHXH&NV), TS. Trương Minh Huy Vũ (Giám đốc Trung tâm SCIS), TS. Lê Thanh Hòa (GĐ Trung tâm Nghiên cứu Biển và Đảo), PGS. TS. Trần Nam Tiến (PGĐ Trung tâm Nghiên cứu Biển và Đảo),ThS. Nguyễn Thế Trung (PGĐ Trung tâm nghiên cứu chiến lược và Chính sách quốc gia - CSS), TS. Đào Minh Hồng (Khoa Quan hệ Quốc tế) và các giảng viên, nghiên cứu viên của Trường.

 

 

 

Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Đặng Đình Quý trình bày chuyên đề trong buổi làm việc - Ảnh: SCIS

 

Mở đầu buổi làm việc, Thứ trưởng Đặng Đình Quý nhắc đến những quan niệm phổ biến về cách nhìn nhận lợi ích quốc gia – dân tộc trong thời đại hiện nay. Trong đó, 6 nhóm lợi ích trọng yếu đã được đề cập rõ ở Nghị quyết Trung Ương VIII (Khoá IX) và nhắc lại ở Nghị quyết 28 Khoá vừa rồi, còn nhóm các lợi ích phát triển vẫn còn đang được thảo luận. Tuy nhiên, theo thứ tự ưu tiên, thì mục tiêu phát triển vẫn đang là mục tiêu chiến lược của Việt Nam, tiếp theo là các mục tiêu về an ninh quốc phòng (bảo vệ chủ quyền), bảo đảm an ninh con người - phát huy bản sắc dân tộc Việt, và nâng cao vị thế quốc tế của đất nước.


Bàn về các thách thức an ninh đối ngoại hiện nay, Thứ trưởng Đặng Đình Quý khẳng định tầm quan trọng của chính sách đối ngoại và quan hệ giữa Việt Nam với các đối tác chủ chốt. Giải thích về nhận định này, ông Quý đề cập đến tính bất định của tình hình thế giới và sự thay đổi chiến lược, thay đổi chính sách của nhiều quốc gia vẫn diễn ra thường xuyên. Do đó, khi Việt Nam giữ được vai trò ổn định trong các mối quan hệ với các đối tác chủ chốt, sẽ giảm thiểu tác động mang tính biến động từ tình hình bên ngoài. Hiện nay, Việt Nam đã thiết lập được 15 quan hệ ở cấp đối tác chiến lược, 10 quan hệ đối tác toàn diện và 2 quan hệ đặc biệt (với nước bạn Lào và Campuchia).


Các thách thức an ninh đối ngoại trực tiếp của Việt Nam, tiếp cận dưới góc độ địa chính trị, sẽ bao gồm hai hành lang quan trọng ở sườn phía Đông (vấn đề biển Đông) và sườn phía Tây (nước bạn Lào và Campuchia). Trong đó sườn phía Tây của Việt Nam được xem là nhạy cảm nhất, yêu cầu nỗ lực hỗ trợ từ nhiều phía. Đứng trước tình hình mới với nhiều diễn biến mới, sự thay đổi về lợi ích đã tác động nhiều đến quá trình điều chỉnh chính sách ở Lào và Campuchia. Việt Nam cũng cần phải điều chỉnh chính sách tương ứng với những yêu cầu mới, đồng thời có biện pháp và lựa chọn phù hợp như thế nào chính là vấn đề nghiên cứu trọng tâm cần sự tham gia từ các think-tank miền Nam – ông Quý nhấn mạnh.

 


Toàn cảnh buổi làm việc chuyên đề - Ảnh: SCIS


Về vấn đề biển Đông, Thứ trưởng Đặng Đình Quý phân tích xu thế phô trương quân sự của nhiều cường quốc, tuy nhiên cũng khẳng định các lực lượng hải quân – không quân – lục quân phối hợp của quốc tế chỉ dùng để răn đe là chính. Lực lượng mấu chốt có thể tác động trực tiếp đến các va chạm trên biển Đông chính là đội ngũ các tàu chấp pháp dân sự trên biển. Đây cũng là một động thái kết hợp với các hoạt động bồi đắp, xây dựng đảo nhân tạo và thực sự đã thay đổi thực trạng trên biển Đông.

 

Kết quả vụ kiện của Philippines trên biển Đông đã có tác động lớn đến quá trình chuyển hướng tạo thành sức ép, buộc Trung Quốc phải tuân thủ theo luật pháp quốc tế. Thứ trưởng Đặng Đình Quý cũng đề cập chi tiết đến đặc điểm kỹ thuật liên quan đến những thay đổi pháp lý trên thực địa, vùng đặc quyền kinh tế của Philippines, vùng chồng lấn và các kịch bản tiếp theo có khả năng diễn ra.


Quan hệ giữa các cường quốc, đặc biệt là cặp đôi Mỹ - Trung cũng đang tiến hành thiết lập các trạng thái quan hệ mới, thông qua hàng loạt các điều ước song phương quy định cách ứng xử phù hợp giữa các bên trong từng nhóm lĩnh vực cụ thể. Khả năng Mỹ - Trung sẽ cạnh tranh dẫn đến đối đầu trực tiếp hoặc gián tiếp, hay sẽ thoả hiệp dựa trên chia phần lợi ích của các quốc gia nhỏ hơn vẫn là những kịch bản cần xác định rõ, từ đó định lượng các yếu tố tích cực hoặc tiêu cực đến những quốc gia liên quan và đề ra chính sách ứng phó phù hợp cho Việt Nam.


Vai trò của ASEAN cũng là một nhân tố quan trọng được Thứ trưởng Đặng Đình Quý đề cập cụ thể, với thứ tự ưu tiên cao trong chính sách của Việt Nam. Vấn đề nội bộ trong từng quốc gia ASEAN cũng như lợi ích, quan điểm của các nước này trên biển Đông, cùng với chính sách của các nước trong quan hệ với Mỹ và Trung Quốc cũng là những vấn đề thách thức sắp tới và là trọng tâm trong giới nghiên cứu.

 


TS. Trương Minh Huy Vũ đưa ra vấn đề thảo luận - Ảnh: SCIS


Trong phiên trao đổi giữa các học giả, TS. Trương Minh Huy Vũ cho rằng, ở thời điểm hiện tại những nghiên cứu của Trung tâm SCIS sẽ tập trung phân tích về tính logic nhiều hơn, cụ thể là phân tích xung quanh vấn đề Mỹ và Trung Quốc. Ngoài ra, vấn đề quan hệ Việt Nam – ASEAN và vấn đề biển Đông vẫn là trọng tâm nghiên cứu của Trung tâm SCIS nói riêng và các trung tâm nghiên cứu quan hệ quốc tế ở miền Nam nói chung.


PGS.TS Võ Văn Sen đưa ra một vài góp ý về quan hệ của Việt Nam với các nước lớn. Việt Nam hiện đang ở trong tình thế căng thẳng với sự lôi kéo từ cả hai phía Mỹ và Trung Quốc. Nếu không thể giữ vững vị trí cân bằng của mình, rất có thể Việt Nam sẽ vướng vào các cuộc khủng hoảng đối ngoại như những gì đã từng xảy ra trong quá khứ. 

 


PGS. TS. Võ Văn Sen trao đổi với Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Đặng Đình Quý - Ảnh: SCIS


PGS.TS Trần Nam Tiến đưa ra đề xuất về cách tiếp cận vấn đề rộng hơn trên cục diện thế giới. Ông cho rằng Việt Nam có một triết lý đối ngoại, đó là “dĩ bất biến, ứng vạn biến” từ rất lâu đời và cần được nghiên cứu để phát triển thêm.

 

Bình luận về vấn đề biển Đông, ThS. Phạm Ngọc Minh Trang nhận định việc tập trung các mục tiêu dựa trên cơ sở luật pháp quốc tế của Việt Nam là một tín hiệu đáng mừng. Cô cũng cho biết, vấn đề thềm lục địa ở Trường Sa có thể giải quyết được thông qua ASEAN theo công ước quốc tế về luật biển và ông Đặng Đình Quý cho biết Việt Nam cũng đã nghĩ đến hướng giải quyết này và hiện đang bàn luận đối sách.

 

Tiếp đó, TS. Trương Minh Huy Vũ đặt ra câu hỏi về lý do cần có một triết lý ngoại giao của riêng Việt Nam. Để nghiên cứu vấn đề này, ông cũng đề xuất một sự hợp tác với các trung tâm nghiên cứu ở Hà Nội. Trả lời câu hỏi đó, ông Đặng Đình Quý cho biết mỗi trung tâm phụ trách một mảng nghiên cứu phục vụ cho từng mục đích khác nhau. Tuy nhiên, vấn đề hợp tác là nhu cầu cần thiết.

 

Đề cập đến biển Đông, TS. Lê Thanh Hoà nêu vấn đề địa kinh tế đóng vai trò như thế nào đối với Việt Nam. Vì rõ ràng, trước đây Việt Nam có lợi thế về hai mặt này nhưng đang dần đánh mất đi những lợi thế đó. Ông cũng đề xuất định hướng nghiên cứu chuyên sâu về trọng tâm khai thác kinh tế biển. 

 


Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Đặng Đình Quý chụp hình lưu niệm với các đại diện của trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn - Đại học Quốc gia Tp.HCM - Ảnh: Phòng Quản lý Khoa học - Dự án

 

Kết thúc buổi làm việc, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Đặng Đình Quý cùng các học giả, chuyên gia đến từ Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn – Đại học Quốc gia (Tp. Hồ Chí Minh) đã trao đổi thêm những định hướng trọng tâm trong nghiên cứu về quan hệ quốc tế. Đây là cơ sở quan trọng để thúc đẩy các hoạt động trao đổi học thuật và hợp tác chuyên môn giữa hai bên. 

 SCIS - CSS

Góp ý
Họ và tên: *  
Email: *  
Tiêu đề: *  
Mã xác nhận:
 
 
RadEditor - HTML WYSIWYG Editor. MS Word-like content editing experience thanks to a rich set of formatting tools, dropdowns, dialogs, system modules and built-in spell-check.
RadEditor's components - toolbar, content area, modes and modules
   
Toolbar's wrapper  
Content area wrapper
RadEditor's bottom area: Design, Html and Preview modes, Statistics module and resize handle.
It contains RadEditor's Modes/views (HTML, Design and Preview), Statistics and Resizer
Editor Mode buttonsStatistics moduleEditor resizer
 
 
RadEditor's Modules - special tools used to provide extra information such as Tag Inspector, Real Time HTML Viewer, Tag Properties and other.